ناگفته ها درباره قضاوت در کوچینگ/آناهیتا محمودی

[تعداد: 2    میانگین: 5/5]

در این مقاله قصد دارم به عنوان یک کوچ (رهیار) در ارتباط با معنای قضاوت بنویسم. یکی از نکاتی که برای تبدیل شدن به یک کوچ حرفه ای بارها و بارها شنیده ایم این است که مراجع یا کوچی را قضاوت نکنیم.
اما دلیل این توصیه چیست؟
قضاوت کردن به خودی خود معنای بدی ندارد. ما برای رسیدن به یک سری نتایج قضایی نیاز به یک قاضی داریم تا تصمیم نهایی خود را به ما اعلام کند و یا ما نیاز داریم که برای رشد کردن در مسیر قضاوت انسان های متخصص و متعالی قرار بگیریم وگرنه در همان نقطه ای که هستیم می مانیم.
اما در نقطه مقابل از کودکی بسیار شنیده ایم که به ما گفته اند آدم ها را از روی ظاهرشان قضاوت نکن.
چرا که ممکن است نتوانیم هر آنچه که لازم است بدانیم از روی ظاهر شخص درک کنیم.
قضاوت کردن شرایط خاصی می خواهد که هر کسی آن شرایط را ندارد.
به نظرم قبل از اینکه وارد بحث اصلی بشویم بهتر است سری به لغت نامه ها بزنیم و ببینیم که معنای قضاوت چیست.

قضاوت در فرهنگ لغت
اولین معنایی که از قضاوت در فرهنگ وبستر آمده و با معنای ما برای صحبت در کوچینگ همخوانی دارد این است:
قضاوت فرایند شکل دادن به یک ایده یا تشخیص و مقایسه کردن است.
این جمله یعنی اینکه من به یک ایده در ارتباط با یک سوژه شکل می‌دهم تا بتوانم آن را از سایر ایده ها متمایز کنم و سپس آن را ارزیابی کنم.
وقتی کسی ما را قضاوت می کند یعنی ما را مورد ارزیابی قرار می دهد و این ارزیابی بر اساس مدل ذهنی و تجربیات و تخصص او است. بنابراین ممکن است به مذاق او خوش بیاید یا نیاید.
قضاوت در فرهنگ معین به معنای حکم کردن و داوری آمده است.
داوری کردن درباره هر سوژه ای و از زمانی که پا به دنیا می گذاریم با ما همراه است.

قضاوت در کوچینگ؛ آری یا نه
در کوچینگ ما از یک سری باورها و اصول تبعیت می کنیم که یکی از آنها قضاوت نکردن است. چرا به طور مشخص این اصل قضاوت نکردن را در اکثر کتاب‌های مربیگری و کوچینگ و تجربیات کوچ های حرفه ای به عنوان یک اصل جدایی ناپذیر این حرفه می شنویم؟ چه ایرادی دارد که ما مراجع خود را قضاوت کنیم؟
قضاوت کردن یا به معنای دیگر ارزیابی کردن ساده ترین کار دنیاست. چرا که ما به طور ذاتی علاقه داریم که در حال مقایسه کردن خودمان با دیگران باشیم. مقایسه کردن همیشه در جهت منفی نیست گاهی هم ممکن است من قضاوت مثبت داشته باشم.
وقتی من قضاوت می کنم یعنی من تو را بر اساس مدل ذهنی خودم جدا می کنم و سپس تو را ارزیابی می کنم. ارزیابی من الزاماً ممکن است اشتباه نباشد ولی من بی طرف نبوده ام. من سلیقه خودم را برتر از واقعیت در نظر گرفته ام.
نقطه مقابل قضاوت بی طرفی و مشاهده گر بودن است.
وقتی من مشاهده می کنم یعنی من به عنوان یک کوچ، فرد بی طرفی هستم که به تو کمک می‌کنم تا خودت را به عنوان مراجع از بیرون ببینی. رفتاری که از تو می بینم را به تو بازخورد می‌دهم و سپس نتیجه‌ی آن رفتار را به تو نشان می‌دهم.
در کوچینگ قرار نیست که من مدل ذهنی خودم را به تو تزریق کنم. کوچینگ یک گفتگو است. گفتگویی که در آن مراجع حق دارد در آن احساس برابری کند اما کوچ حق ندارد بگوید حق با من است.

آیا علاقه مند به مطالعه بیشتر هستید:   صد اصل مهم در کوچینگ - محمدرضا ترابیان اصفهانی

نمونه موردی قضاوت کردن در جلسات
مراجع: من از دست کارمندانم شاکی ام. خیلی به درد نخور هستند. دلم می خواسته بارها و بارها اخراجشان کنم.
در جلسات گروهی همیشه برایشان سخنرانی می کنم و حتی با بعضی از متخلفیان اصلی برخورد داشته ام اما به نظر می رسد که کارمندانم چیزی را یاد نمی گیرند.
( در این مورد، به نظر می رسد که مراجع بیشترین آزردگی اش کارمندانش هستند که بدون اعتماد به نفس هستند و بدون مشورتش تصمیم یا اقدامی را انجام نمی دهند)
نمونه جواب کوچ همراه با قضاوت: به نظرم تو بیش از اندازه به کارمندانت سخت می گیری. تو هم جای آنها بودی این کار را می کردی.
( این جواب می تواند در کلام بیاید یا حتی به فکر کوچ خطور کند)
نمونه جواب کوچ بی طرف: به نظر می رسد روشی که در زمینه آموزش کارمندانت کارساز نبوده و این باعث آزردگی خاطر تو شده است.

چرا نباید در جلسات کوچینگ قضاوت کنیم؟
در کوچینگ، ما زمانی شاهد نتایج مطلوب خواهیم بود که خود مراجع بتواند به مرحله ای برسد که بخواهد تغییر کند. تغییر اولیه زمانی اتفاق می‌افتد که مراجع به شما به عنوان کوچ اعتماد می‌کند و شروع به صحبت می‌کند، اما هر گونه اشتباهی در فرایند گفتگو می تواند تمام اعتماد مراجع را به راحتی خدشه دار کند. یکی از این اشتباهات این است که بخواهیم حس خود را از گفته های مراجع به او انتقال دهیم.
کار ساده ای نیست.
مراجع ما ممکن است خودش، صدایش یا کلماتش ما را به یاد کسی بیندازد که از او متنفریم یا حتی بر عکس ما را به یاد کسی بیندازد که به شدت او را دوست داریم و یا حتی ممکن است دلمان بسوزد و به سرعت بخواهیم به شکل مثبت یا منفی مراجعمان را قضاوت کنیم.
کافی است که چنین اتفاقی بیفتد و مراجع حس کند که مورد سرزنش قرار گرفته، یا بر فرض حس کند آدم زورگو یا بدجنسی است و همین حس کافی است که موضع دفاعی بگیرد و به ادامه روند کوچینگ علاقه ای نشان ندهد چون شما را همانند کسی ندیده که او را باور دارید و می خواهید با تمام وجود به او کمک کنید.
به طور کلی اگر قضاوت شما حس منفی به او بدهد، مراجع را به موضع دفاعی می برد و اگر قضاوت شما مثبت تر از واقعیت باشد او را به دنیای واهی می برد و آگاهی لازم برای او ایجاد نمی‌شود.

آیا علاقه مند به مطالعه بیشتر هستید:   نامگذاری مشکل - بهرام برزگر

چه کنیم که قضاوت نکنیم؟
معمولاً قضاوت نکردن کار ساده ای نیست و ما به صورت روزمره عادت کرده ایم آدم ها را بر اساس قالب ذهنی خود ارزیابی کنیم و به آنها نمره نیز بدهیم. یک کوچ حتی اگر در کلامش نیز قضاوت را به زبان نیاورد مراجع به راحتی حس او را دریافت می‌کند. پس خیلی موضوع مهمی است و البته با مهارت بعد از مدت زمانی به دست می‌آید.
بنابراین راهی که می توان برای خلاصی از قضاوت در پیش گرفت این است که در زندگی روزمره نیز تمرکز خود را بر گفته های اطرافیان و دوستان و خانواده تان بگذارید و آنها را مشاهده کنید. رفتارها و نتایج رفتارشان را مشاهده کنید و سپس این راهکار را به جلساتتان وارد کنید. به رفتار آدم ها دقت کنید و تمام تلاشتان را بکنید تا تمرکز ذهنی خود را بالا ببرید.
روش‌های مختلفی مانند مراقبه، خودآگاهی و … برای شروع می توانند کمک کننده باشند.

آناهیتا محمودی

کوچ ارتباطات کارآفرینی
نویسنده فریلنسر و متخصص تولید محتوای متنی
فارغ التحصیل از آکادمی کوچینگ فارسی زبانان
فاغ التحصیل دوره تکنسین ان ال پی از کانون ال پی ایران
دانش آموخته رشته مطالعات ارتباطی و فناوری اطلاعات دانشگاه علامه طباطبایی
کارشناسی ارشد رشته علوم ارتباطات از دانشگاه علوم و تحقیقات
آناهیتا محمودی
آناهیتا محمودی
کوچ ارتباطات کارآفرینی نویسنده فریلنسر و متخصص تولید محتوای متنی فارغ التحصیل از آکادمی کوچینگ فارسی زبانان فاغ التحصیل دوره تکنسین ان ال پی از کانون ال پی ایران دانش آموخته رشته مطالعات ارتباطی و فناوری اطلاعات دانشگاه علامه طباطبایی کارشناسی ارشد رشته علوم ارتباطات از دانشگاه علوم و تحقیقات

    کامنت

  1. الهام
    شهریور ۲۵, ۱۳۹۸

    بسیار عاااالی و کاربردی بود. مرسی آناهیتای بی نظبر

    پاسخ

نظر کاربران

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما به اینترنت متصل نیستید

همره می شوم