بهره وری چیست؟

بهره‌وری چیست؟

انسان‌ها چه در سازمان‌ها و چه در زندگی شخصی ‌شان به بهره‌وری نیاز دارند. بهره‌وری (Productivity)  به معنای میزان سود هر سازمان نسبت به هزینه صرف شده است. یعنی بطور کلی مقدار کالا یا خدمات تولید شده نسبت به کار و انرژی هزینه شده را بهره‌وری می‌گویند. 

یعنی هرچقدر یک سازمان بتواند با ثابت نگه داشتن کیفیت، هزینه ها را کاهش دهد؛ می‌توان گفت سازمان بهره‌وری ایجاد کرده. در حالت کلی استفاده هرچه بهتر و سازماندهی شده تر از منابع موجود ایجاد بهره‌وری خواهدبود.

بهره‌وری در تولید به معنای افزایش تولید نیست، بلکه به این معناست که با استفاده بهینه از منابع به تولید پرداخته و در نتیجه سازمان سود بیشتری بدست آورد.

جالب است بدانید اولین بار اصطلاح بهره وری را شخصی به نام کوئیزنی در سال 1776 میلادی به کار برد. یک قرن پس از آن در سال 1833 شخصی به نام لیتر بهره‌وری را ” توانایی تولید کردن” معنا کرد.

تعریف عمومی بهره‌وری اینطور است که می‌گوید: بهره‌وری رابطه بین حجم تولید و منابع و امکانات مورد استفاده است و به زبان ساده، رابطه بین تولید و مصرف، بهره‌وری است. 

بهره‌وری در دو مقوله به نام‌های کارایی و اثربخشی تعریف می‌شود که در ادامه به تعریف آنها خواهیم پرداخت.

اثربخشی (Effectiveness)

میزانی که کارهای برنامه ریزی شده انجام شود و نتایج برنامه ریزی شده محقق شود، اثربخشی را نشان می‌دهد.

هر زمان که از شاخص هایی مانند  مدت زمان تولید، تحویل به موقع ، مدت زمان رسیدگی به شکایات مشتری و .. صحبت می‌کنیم، منظورمان اثربخشی است.

کارایی (Efficiency)

منظورمان از کارایی، رابطه میان نتایج حاصل شده و منابع مصرف شده می‌باشد.

هرگاه از شاخص‌هایی مانند منابع انسانی موردنیاز و هزینه استهلاک و تعمیرات و … صحبت می‌کنیم منظورمان کارایی است.

اگر سازمانی بخواهد به بهره‌وری برسد و یا بهره‌وری را ایجاد کند، باید هردو عامل کارایی و اثربخشی را دارا باشد.

اثربخشی یا کارایی؟

اگر برایتان سوال است که آیا اثربخشی مهم تر است یا کارایی؟ باید بگویم هردو گزینه باید در کنار هم مورد توجه قرار بگیرند و هردو به حد مطلوب خود برسند.

حتما می‌دانید که کاری درست است که هم به درستی تعریف شود و هم به درستی انجام شود.

اگر برای برنامه ریزی نقشه کاری ساعت‌ها وقت بگذارید و نتوانید آنرا به درستی به انجام برسانید انگار هیچ کار خاصی انجام نداده اید. و همینطور برعکس.

فرض کنید کسی که دزدی می‌کند ، کارش را به طور کامل انجام داده و کارایی مطلوبی دارد؛ اما چون کار او به درستی تعریف نشده، اثر بخشی نخواهد داشت و بهره‌وری به دنبال ندارد.

اگر بخواهیم مثالی ساده‌تر بیان کنیم: در استفاده از یک نردبان، گذاشتن آن در یک جای مناسب معادل اثربخشی است و سریعتر بالا رفتن از آن کارایی خواهد بود.

پس نتیجه می‌گیریم که برای اینکه بخواهیم در سازمان‌مان بهره‌وری ایجاد کنیم، هم باید اثربخشی به حدی مطلوب برسد و هم کارایی.

تعریف سازمانی بهره‌وری

بسیاری از افراد می‌خواهد بدانند بهره‌وری در سازمان چه معنایی دارد و چگونه می‌توان بهره‌وری یک سازمان را افزایش داد. ما در ادامه به بررسی این دو موضوع خواهیم پرداخت.

سازمان بین المللی کار درمورد بهره‌وری در سازمان می‌گوید:

هنگام تولید محصولات مختلف چهار عامل که عبارتند از زمین، سرمایه ، کار و سازماندهی ضروری است. حال نسبت ترکیب این چهار عامل در محصولات معیاری برای سنجش بهره‌وری است.

سازمان بین المللی کار

دیگر سازمان های فعال در حوزه بهره‌وری در مورد آن می‌گویند:

بهره‌وری درجه استفاده مناسب و مفید از هریک از عوامل تولید است.

بهره‌وری یعنی استفاده بهینه از منابع موجود.

تا اینجا به تعاریف بهره‌وری سازمان از منابع مختلف پرداختیم.

تصورات غلط درمورد بهره‌وری سازمان:

بهره‌وری به مفهوم خساست نیست.

بهره‌وری به معنای تولید نیست.

بهره‌وری در سازمان ها موجب کاهش اشتغال در جامعه نخواهد شد.

بهره‌وری به معنای زیاد کار کردن نیست.

بهره‌وری وظیفه همه افراد است.

بهره‌وری تنها با کاهش دادن هزینه‌های منابع انسانی ایجاد نمی‌شود.

بهره‌وری بازی یک سر برد نیست.

راه هایی برای افزایش بهره‌وری سازمان

در سازمان ها توجه به افزایش بهره‌وری یکی از ضروری ترین کارهایی است که باید انجام شود. اما متاسفانه در سازمان ها تمامی توجه بر کم کردن هزینه‌ها بدون اهمیت به افزایش قابلیت و کارایی است.

منابع انسانی و کارمندان یک شرکت باید ابتدا بر اساس قابلیت و توانایی شان استخدام شوند، اما متاسفانه در شرکت های معمولی داستان کاملا برعکس است.

1- میزان بهره‌وری‌تان را بسنجید

بسیاری از استارتاپ ها توسط کارآفرینانی ایجاد می‌شود که به تنهایی شروع به کار می‌کنند. آنها سعی می‌کنند تمامی کارهایشان را خودشان به تنهایی انجام دهند. اما کار درست این است که مدیر باید زمان زیادی از روزش را برای کارهای مهم و غیر فوری (اهداف بلند مدت) صرف کند. یک مدیر هیچ‌گاه نباید وقتش را برای پاسخ دادن به ایمیل و تلفن ها بگذراند.

اگر درکاری که انجام می‌دهید سردرگم هستید یا چندین ماه است که دارید به تلاش ادامه می‌دهید اما به نتایج خاصی دست نیافته اید؛ باید سعی در افزایش بهره‌وری در کاری که انجام می‌دهید داشته باشید.

اهدافتان را به دو دسته ” اهداف کوتاه مدت ” مثلا شش ماهه، و ” اهداف بلندمدت” مثلا 5 ساله تقسیم بندی کنید. از این طریق با برنامه ریزی می‌توانید گام بزرگی را به گام های کوچک زیادی تقسیم کرده و روزانه به هدف اصلی نزدیک شوید.

در ابتدای هر روز، این سوال را از خودتان بپرسید که ” امروز چطور می‌توانم بیشترین استفاده را از وقت و انرژی ام بکنم؟ ” با پاسخ به این سوال میزان بهره‌وری شما مشخص شده و می‌توانید کم کم آن را افزایش دهید.

اکنون برای این قسمت مثالی ارائه خواهیم کرد:

جیمز و بث هود، موسس وبسایتی به نام ” نقشه کجاست؟ ” هستند. این وبسایت اطلاعاتی برای دانشجویان و دانش آموزان ارائه می‌کند. اطلاعاتی از قبیل اینکه دانش آموزان و دانشجویان چگونه می‌توانند راه خود را به جامعه و جهان واقعی پیدا کنند.

این دو شخص برنامه هایی یک یا پنج ساله برای رسیدن به اهدافشان درنظر گرفتند و سپس این دو هدف را به قسمت‌های کوچکتر تقسیم کردند. مثلا اولین هدف آنها این بود که در دانشگاه های معتبر برای دانشجویان سخنرانی کنند. برای این کار ابتدا باید خودشان را در رسانه ها به گوش تمامی افراد این حوزه می‌رساندند.

آنها تصمیم گرفتند روزی شش قدم برای این هدفشان بردارند. جیمز و بث روزی 2 ساعت را به این شش قدم اختصاص می‌دادند؛ فقط دو ساعت، نه کمتر نه بیشتر!

در این دو ساعت آنها تمامی وسایل الکترونیکی مانند گوشی همراه و لپتاب و… را خاموش کرده و تمام تمرکزشان را بر روی کار موردنظر می‌گذاشتند.

آقا و خانم هود، برای بقیه کارهای زندگی‌شان نیز همینطور برنامه ریزی انجام می‌دهند؛ آنها در پایان روز شش قدمی را که باید انجام می‌شده در لیست خط می‌زنند و میزان بهره وری شان در آن روز را سنجیده و یادداشت می‌کنند. به این ترتیب آنها هر روز قدم های کوچکی در راه رسیدن به هدفی بزرگ برداشته اند.

2- سعی کنید پروژه‌تان را بطور کامل در دست بگیرید

حتما فهرستی از کارهایی که روزانه انجام می‌دهید را تهیه کنید و حتما در پر کردن این فهرست روراست باشید. در آن فهرست، مسائلی از قبیل اینکه:

  1. در محل کار و زندگی چه نقش‌هایی برعهده من است؟ (تمامی نقش‌هایی که مربوط به شماست را بنویسید؛ نقش‌هایی از قبیل همسر، مادر، پدر، مدیر، حسابدار، کارمند و …)
  2. چه کارها و پروژه هایی هم اکنون من را درگیر کرده اند؟
  3. چه چیزهایی هم اکنون ذهن من را مشغول کرده اند، اما آنها را انجام ندادم؟

حال از زاویه هدف بلند مدت‌تان به این موضوع نگاه کنید و سعی کنید کارهایتان را اولویت بندی کنید.

به این فکر کنید که انجام دادن مستمر کدام‌یک از کارهاست که شما را به هدف بزرگ و رویایی‌تان می‌رساند؟ کدامیک باعث می‌شود زندگی‌تان زیر و رو شود؟

اگر به این صورت به اولویت بندی کارهایتان بپردازید، روزانه انگیزه و انرژی بسیار زیادی خواهید داشت.

این مدل برنامه ریزی که در بالا مطرح کردیم، علاوه بر انگیزه و انرژی روزانه، میزان بهره‌وری شما را نیز تا حد زیادی افزایش خواهد داد.

به اشتراک بگذارید

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
اشتراک گذاری در whatsapp
اشتراک گذاری در telegram
رزرو رایگان جلسه کوچینگ

برای آشنایی بیشتر با کوچ و کوچینگ یک جلسه رایگان با کوچ مرتبط با مسئله‌تان رزرو نمایید. علاوه بر آشنایی با کوچینگ، کوچ مسیر رسیدن به هدف مطلوب با کوچینگ را برای شما بیان خواهد نمود.

بهبود کسب و کار
بهبود کسب و کار

وقتی کسی می خواهد که سختی کار خود را به رخ دیگران بکشد معمولا از این اصطلاح رایج استفاده می کند که : ” کار من پس از معدن جزء مشاغل سخت است.”چون فعالیت معدنی کاری سخت و جدی است و در شرایط دشواری انجام می گیرد که روحیه سر سختی برای داوم آوردن در آن را می طلبد.”به شخصه چون تجربه کار در معدن را دارم ، با تمام مشکلات و مصائب معدن ، نه تنها آشنایی دارم ، بلکه با تمام وجود آن ها را حس کردم.اما اکنون اگر از من درباره سختی مشاغل بپرسند ، تمام مشاغلی که خود را بی نیاز از آموزش و مهمتراز آن یک همراه می دانند را از دسته مشاغل سخت می دانم.

حصار خودساخته
حصار خودساخته

حصار خودساخته: آیا آماده برون‌رفت از حصار خودساخته هستید؟ اگر گمان می کنید که مسیر زندگیتان مسدود شده است شاید وقت آن باشد که این

عضویت در خبرنامه ایمیلی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فهرست مطالب

جلسه رایگان کوچینگ

برای دریافت جلسه رایگان کوچینگ فرم ذیل را تکمیل نمایید.